کتاب «فهم چین» نوشته چنگ آیمین و گروهی از نویسندگان، با ترجمه روان جمعی از پژوهشگران و ویراستاری ابراهیم یوسف‌نژاد و امیرمحمد اسماعیلی اثری جامع است که جای خالی آن در مطالعات چین‌شناسی آشکارا حس می‌شد. این کتاب ۱۴ فصلی که به همت مؤسسه ایرانی مطالعات کمربند راه و اعضای هسته چین دانشگاه امام صادق (ع) در آستانه انتشار قرار گرفته، فراتر از یک معرفی ساده و شبیه به یک سفرنامه تحلیلی، خواننده را با ابعاد پیدا ابعاد وسیعه این سرزمین پهناور در حوزه‌های مختلف از جغرافیا و تاریخ گرفته تا فلسفه، اقتصاد، فناوری و هنر آشنا می‌کند. شایان ذکر است که پیش از این نیز، یک زیرمجموعه از پادکست خوشه‌چین بر مبنای این کتاب فعالیت خود را آغاز کرده و منتشر شده است.
فصل‌‌های آغازین کتاب مثل یک بوم نقاشی، جغرافیای متنوع و تاریخ پرفرازونشیب چین را به تصویر می‌کشند. از کوه‌های سر‌به‌فلک‌کشیده تبت و دشت‌های حاصل‌خیز رود زرد گرفته تا داستان شکل‌گیری ملت چین با اسطوره امپراتور زرد و شکوه سلسله‌هایی مثل هان، تانگ، سونگ و مینگ، همه با روایتی جذاب بیان شده‌اند. نویسندگان به زیبایی نشان می‌دهند که چطور این جغرافیا بستر شکل‌گیری تمدنی شده که از دل جنگ‌های ویرانگر تریاک و التهابات انقلاب ۱۹۱۱ قد علم کرده و به جمهوری خلق چین امروزی تبدیل شده است.
اما برای شناخت واقعی روح اژدهای شرق، باید به سراغ اندیشه مردم آن رفت. کاری که این کتاب در بخش‌های فلسفه، دین و هنر به خوبی از پس آن برآمده است. در این صفحات می‌خوانیم که چگونه آموزه‌های اخلاقی کنفوسیوس در تار و پود جامعه نفوذ کرده و چطور نگاه طبیعت‌گرایانه دائو و مفاهیم یین و یانگ، در کنار باورهای عامیانه و آیین بودا، قرن‌ها همزیستی مسالمت‌آمیز داشته‌اند. در لابه‌لای همین مفاهیم عمیق است که با ظرافت‌های ادبیات کلاسیک، موسیقی سنتی، اپرای پکن، نقاشی و خطاطی چینی هم آشنا می‌شویم و ریشه این زیبایی‌شناسی را درک می‌کنیم.
نقطه قوت دیگر «فهم چین»، نگاه دقیق آن به موتور محرک چین امروز یعنی اقتصاد، علم و آموزش است. در این فصول از مسیر شگفت‌انگیزی می‌خوانیم که چینی‌ها را از چهار اختراع بزرگ باستانی‌شان (کاغذ، چاپ، قطب‌نما و باروت) به عصر راه‌آهن‌های سریع‌السیر، هوش مصنوعی، اکتشافات فضایی و اقتصاد دیجیتال رسانده است. بررسی سیاست کلیدی «اصلاحات و درهای باز» و تحولات نظام آموزشی، به ما نشان می‌دهد که این کشور چطور توانسته در چند دهه اخیر چنین جهش خیره‌کننده‌ای را در عرصه جهانی تجربه کند.
در نهایت، این ۱۴ فصل خواننده را به دل زندگی روزمره و میراث ناملموس چین می‌برد. از راز و رمزهای طب سنتی، طب سوزنی و هنرهای رزمی (ووشو) گرفته تا رنگ‌وبوی جشنواره‌های پرنشاط مانند جشنواره بهار و تنوع بی‌نظیر مکاتب آشپزی چینی، همه در این کتاب گنجانده شده‌اند. با گشت‌وگذار در میان میراثی چون دیوار بزرگ و ارتش سفالین، «فهم چین» نه تنها یک منبع عالی برای پژوهشگران، بلکه یک راهنمای صمیمی و خواندنی برای هر کسی است که می‌خواهد درک عمیق‌تری از گذشته، حال و آینده این بازیگر مهم جهانی داشته باشد.